EHBO-doos thuis: een basisset en eenvoudige regels voor eerste hulp

Eerste hulp thuis, met een goed gevulde EHBO-doos, betekent de juiste handelingen in de eerste minuten na een snijwond, brandwond, kneuzing of verstuiking, voordat er een arts bij komt. De meeste ongelukjes in huis vragen geen ambulance, maar wel kalmte, schone handen en een EHBO-doos die je vooraf hebt samengesteld. Een beetje voorbereiding bespaart kostbare tijd als er iets gebeurt.

Hieronder staan de basisregels die Mayo Clinic, de NHS en het Amerikaanse Rode Kruis beschrijven. Ze vervangen geen EHBO-cursus, maar helpen je het hoofd koel te houden. Kun je het, volg dan een cursus in het echt: vaardigheden die je met je handen hebt geoefend, komen in een stressvolle situatie veel makkelijker terug dan tekst die je hebt gelezen.

Wat hoort er in een EHBO-doos thuis?

Het belangrijkste is dat alles op één plek ligt en dat iedereen in het gezin weet waar. Bewaar je EHBO-doos op een droge, koele plek buiten bereik van kleine kinderen, en stel voor de auto en op reis een aparte compacte set samen.

• Steriel verband, gaasjes en pleisters in verschillende maten.
• Een ontsmettingsmiddel voor wonden en een elastisch verband.
• Een schaar, een pincet, wegwerphandschoenen.
• Een thermometer en een middel tegen koorts.
• Een middel voor na brandwonden en een antihistaminicum bij allergie.
• Persoonlijke medicijnen van gezinsleden — duidelijk gelabeld en met houdbaarheidsdatum.

Waar begin je met eerste hulp thuis?

Met een inschatting van de situatie: is het veilig in de buurt, is de persoon bij bewustzijn, hoe ernstig is het letsel? Twijfel je — bel dan eerst 112 en handel daarna.

• Blijf zelf kalm en stel de gewonde gerust.
• Was je handen of trek handschoenen aan als er een wond is.
• Volg eenvoudige stappen en doe niets waarvan je niet zeker bent.

Wat doe je bij een snijwond?

Stop eerst het bloeden met druk, maak daarna de wond schoon en dek haar af.

• Druk een schone doek of een gaasje op de wond en houd een paar minuten druk.
• Spoel de wond met schoon water en ontsmet de randen.
• Leg er een steriel verband of een pleister op.

Stopt het bloeden na 10–15 minuten niet of is de wond diep, dan is medische hulp nodig.

Wat doe je bij een brandwond?

Koel de plek meteen 10–20 minuten met koel stromend water — dat helpt te voorkomen dat de schade dieper in het weefsel gaat.

• Gebruik geen ijs, boter, tandpasta of andere 'huismiddeltjes'.
• Doe ringen en knellende kleding bij de brandwond af zolang er nog geen zwelling is, maar trek vastgeplakte stof niet los.
• Dek de brandwond na het koelen af met een schoon, niet-klevend verband.

Bij hevige pijn, blaren over een groot oppervlak of een brandwond in je gezicht of aan je handen ga je naar een arts.

Wat doe je bij een kneuzing of verstuiking?

Het klassieke schema voor de eerste handelingen: rust, koelen, lichte compressie en het been of de arm hoog leggen.

• Leg de eerste 24 uur koude via een doek 15–20 minuten op de plek, met pauzes — dat helpt zwelling en ongemak te verminderen.
• Leg een elastisch verband aan zonder het strak te trekken, zodat de doorbloeding niet belemmerd wordt.
• Belast de getroffen plek liever zo weinig mogelijk tot het beter gaat.

Is de pijn hevig, ziet het been of de arm er vervormd uit of kun je er niet op steunen, dan moet een arts ernaar kijken. Over de volgende stappen lees je in het artikel 'Herstellen van een sportblessure'.

Hoe verklein je de kans op ongelukken thuis?

Voorkomen is makkelijker dan eerste hulp, en veel ongelukjes in huis gebeuren in haast en bij vermoeidheid. Goede verlichting, antislipmatten en voorzichtig omgaan met messen en hete dingen zijn eenvoudige maar effectieve maatregelen. Voor oudere gezinsleden zijn de oefeningen uit het artikel 'Evenwicht en valpreventie' nuttig, en wie veel traint heeft wat aan de tips uit het artikel 'Het risico op knieblessures verlagen'.

Voor comfort tijdens het herstel na kneuzingen en verstuikingen houden veel mensen IceWave-pleisters van LifeWave bij de hand. Volgens het bedrijf helpen die om je comfortabeler te voelen bij het bewegen; je plakt ze alleen op schone, droge, onbeschadigde huid, niet op wonden en brandwonden. Meer in het artikel 'IceWave-pleisters: comfort in beweging'.