Emotioneel eten: je eet niet van de honger – en dat kun je veranderen

Emotioneel eten is eten omdat je moe, boos, verveeld of onrustig bent, niet omdat je honger hebt. We zoeken uit hoe je emotionele honger onderscheidt van lichamelijke honger, waarom we stress juist met zoetigheid wegeten en hoe je uit de cirkel ‘verbod – terugval – schuld’ stapt, zonder diëten en zonder tellen.
Je trekt de koelkast open, een uur na het avondeten. Niet omdat je honger hebt – de dag was gewoon zwaar. Over emotioneel eten wordt nu overal gepraat: psychologen bespreken het op social media, en ook in Nederland vult Google ‘emotioneel eten’ aan met ‘stoppen’ en ‘overwinnen’. De ongemakkelijke waarheid: het ligt bijna nooit aan een zwakke wilskracht. Emotioneel eten is een manier om met gevoelens om te gaan, niet met honger – en je kunt die manier vervangen door een andere.
Het goede nieuws: daarvoor heb je geen diëten en geen verboden nodig. Je moet leren opmerken welke honger er aanslaat – en wat er eigenlijk achter zit.
Wat is emotioneel eten?
Het is eten om je beter te voelen als je van slag bent: bij stress, boosheid, angst, verveling of eenzaamheid (Mayo Clinic). Je lichaam heeft op dat moment geen energie nodig, maar troost – en eten geeft die snel.
De aanleidingen zijn vaak heel alledaags: een conflict in je relatie, spanning op het werk, vermoeidheid, zorgen over geld of gezondheid volgens Mayo Clinic. En de specialisten van Cleveland Clinic noemen verveling misschien wel de meest voorkomende emotionele vorm van honger. Het is geen zeldzame ‘storing’, maar een gewoonte die bijna iedereen heeft.
Emotionele of lichamelijke honger: hoe zie je het verschil?
Lichamelijke honger bouwt geleidelijk op en hangt samen met wanneer je voor het laatst at; emotionele honger wordt aangezet door stress, onrust of vermoeidheid (Cleveland Clinic). Hieraan herken je ze:
- Lichamelijke honger komt langzaam, emotionele plotseling en ‘nu meteen’.
- Bij lichamelijke honger is bijna elk eten goed, emotionele honger wil iets specifieks: zoet, knapperig, ‘precies dat’.
- Na lichamelijke honger voel je je verzadigd, na emotionele blijft vaak een zwaar gevoel en ergernis achter.
- Heb je een paar uur geleden gegeten en rammelt je maag niet, dan is de trek waarschijnlijk emotioneel – geef hem de tijd om weg te zakken (Mayo Clinic).
De betrouwbaarste manier om de twee soorten honger te leren onderscheiden, is opschrijven wat, wanneer en in welke stemming je eet (advies van Mayo Clinic). Precies zo’n honger- en emotiedagboek voor 14 dagen, samen met een hongerschaal, staat in de PDF bij dit artikel.