Telefoon voor het slapen gaan: hoeveel slaap je echt verliest

Redactie van de blog ·

Man ligt ’s nachts in bed en scrolt op zijn smartphone, gezicht verlicht door het scherm – telefoon voor het slapen gaan en verloren slaapuren

Je telefoon voor het slapen gaan krijgt meestal de schuld vanwege blauw licht. Maar recent onderzoek laat iets ongemakkelijks zien: de grootste schade zit niet in het spectrum van je scherm, maar in de minuten die het ongemerkt van je nacht afsnoept. We rekenen uit hoeveel slaap er in je tijdlijn verdwijnt en stellen een plan ‘digitale zonsondergang’ voor een week samen.

23:40. ‘Nog vijf minuten’ – en je opent je tijdlijn. Twee filmpjes, één chat, een nieuwsbericht, nog een filmpje. Je zet je scherm uit en de klok zegt 00:55. Herkenbaar? Je bent net meer dan een uur slaap kwijtgeraakt – en je hebt niet eens gemerkt waar het bleef.

We zijn gewend blauw licht de schuld te geven en de nachtmodus aan te zetten met het gevoel dat we ons best hebben gedaan. Maar onderzoek van de afgelopen jaren wijst op iets simpelers en ongemakkelijkers: je telefoon voor het slapen gaan steelt vooral tijd van je slaap.

Wat doet je telefoon voor het slapen gaan met je slaap?

Hij verschuift je slaap en maakt hem korter. Aan een onderzoek van Noorse wetenschappers, in 2025 gepubliceerd in Frontiers in Psychiatry, deden 45.202 studenten van 18–28 jaar mee.

Elk uur scherm nadat iemand in bed was gaan liggen, hing samen met 59% meer kans op slapeloosheid en ongeveer 24 minuten minder slaap. Belangrijke kanttekening: het gaat om observatie, niet om een experiment, en de auteurs schrijven expliciet dat ze niet kunnen vaststellen of schermen het slapen verstoren, of dat mensen die slecht slapen vaker hun telefoon pakken. Maar het verband is stevig – en heel herkenbaar.

Waarom geen telefoon voor het slapen, ook niet met nachtmodus?

Omdat de nachtmodus je de kleur teruggeeft, maar niet de tijd. In hetzelfde onderzoek bleken sociale media niet schadelijker dan andere schermactiviteiten – films, games, lezen op een scherm. Wat telde, was de totale tijd die het scherm van je slaap afnam.

En de telefoon ligt bijna altijd binnen handbereik. Volgens peilingen van de American Academy of Sleep Medicine slaapt 87% van de Amerikanen met hun telefoon in de slaapkamer, en gaf 91% toe weleens laat te zijn opgebleven voor series. Meer over blauw licht en slaap lees je in het artikel ‘Blauw licht en slaap’.

In de pdf bij dit artikel hebben we een plan ‘digitale zonsondergang’ voor 7 dagen gezet: hoe je je verloren minuten telt, een avondtracker en een lijst met vervangers voor je telefoon – zodat je gewoonte stap voor stap verandert, zonder heldendom.

Vragen en antwoorden

Wat doet je telefoon voor het slapen gaan met je slaap?
Vooral kost hij tijd: in een groot Noors onderzoek hing elk uur scherm na het naar bed gaan samen met gemiddeld 24 minuten minder slaap en een duidelijk hoger risico op slapeloosheid. Daarnaast houden meldingen en content je hersenen actief op het moment dat ze moeten uitschakelen.
Waarom geen telefoon voor het slapen?
Niemand gaat het je streng verbieden, maar een scherm in bed rekt je avond makkelijk een uur op en verschuift je slaap. Volgens hetzelfde onderzoek waren sociale media niet schadelijker dan films of games – de totale schermtijd telde.
Hoelang voor het slapen geen telefoon?
Slaapspecialisten raden aan schermen 30–60 minuten voor het slapen weg te leggen. Blijft je telefoon in de buurt, zet dan in elk geval je meldingen uit – en laad hem liever in een andere kamer op.
Wat doe je in plaats van je telefoon voor het slapen?
Iets met een einde: een hoofdstuk uit een papieren boek, een warme douche, even rekken en strekken, een gesprek met iemand die je na staat, je takenlijst voor morgen op papier. Anders dan een tijdlijn laten zulke dingen vanzelf merken wanneer het tijd is om te stoppen.

Lees ook