Siedzący tryb życia – nowe palenie? Uczciwa analiza liczb i mitów
Siedzący tryb życia nazywa się „nowym paleniem”. To przesada – ale z nieprzyjemnym ziarnem prawdy. Sprawdzamy, czym naprawdę szkodzi siedzący tryb życia, ile można siedzieć dziennie bez szkody i ile ruchu potrzeba, by zrównoważyć dzień w biurze.
Hasło „siedzenie to nowe palenie” obiegło biura, konferencje i nagłówki. Brzmi groźnie: nie palisz, jesz normalnie, a wrogiem okazuje się Twój własny fotel. Powiedzmy uczciwie: siedzący tryb życia to nie palenie. Ale też nie niewinny nawyk. Prawda leży pośrodku – i jest wygodniejsza, niż się wydaje, bo z fotelem, w odróżnieniu od papierosa, można się dogadać.
Czym szkodzi siedzący tryb życia?
Długie siedzenie wiąże się z kilkoma zagrożeniami naraz. Eksperci Mayo Clinic wymieniają:
- nadwagę;
- podwyższone ciśnienie, wysoki cukier we krwi, nadmiar tłuszczu na brzuchu i niezdrowy cholesterol – zestaw, który razem nazywa się zespołem metabolicznym;
- wyższe ryzyko zgonu z powodu chorób serca i nowotworów.
WHO dodaje skalę: 31% dorosłych na świecie – około 1,8 miliarda ludzi – rusza się mniej, niż zaleca się, a u osób niewystarczająco aktywnych ryzyko zgonu jest o 20–30% wyższe niż u osób wystarczająco aktywnych.
Praca siedząca – nowe palenie czy przesada?
Raczej przesada z ziarnem prawdy. Skąd w ogóle to porównanie? W analizie 13 badań z udziałem ponad miliona osób u tych, którzy siedzieli ponad osiem godzin dziennie bez jakiejkolwiek aktywności fizycznej, ryzyko zgonu było porównywalne z ryzykiem przy otyłości i paleniu.
Słowa kluczowe to „bez jakiejkolwiek aktywności”. W tej samej analizie okazało się, że u najbardziej aktywnych osób czas siedzenia prawie nie wpływał na ryzyko zgonu. Z paleniem taki trik nie przejdzie: bezpiecznej dawki nie ma, a bieganie jej nie znosi.
Dobra wiadomość: taki dzień można przebudować bez zmiany zawodu. Właśnie taki plan zebraliśmy w PDF do tego artykułu – mikrotreningi na 2–5 minut, które wpisują się w grafik pracy, i tracker na cztery tygodnie.