Жалғыздық сезімі қуатты алады: адамдарсыз 8 сағат — тамақсыз 8 сағат сияқты
Жалғыздық сезімін біз «өзінен-өзі өтіп кететін» көңіл-күй деп санауға үйрендік. Бірақ зерттеулер көрсеткендей, қарым-қатынастың жетіспеуі қуатқа өткізіп алған түскі ас сияқты дерлік соққы береді. Жалғыздық ағзаға қалай әсер ететінін, неге ол адамдар арасында да болатынын және кездесуге де күш болмағанда байланыстарды қалай қайтаруға болатынын талдаймыз.
Сұрақтар мен жауаптар
Жалғыздық ағзаға қалай әсер етеді?
ДДСҰ комиссиясының деректері бойынша, жалғыздық пен әлеуметтік оқшаулану инсульт, жүрек аурулары және деменция қаупінің жоғарылауымен байланысты. Қысқа мерзімде зерттеулер күнделікті әсерді де тіркейді: қарым-қатынассыз өткен күннен кейін адамдар өздерін қуаты азырақ әрі шаршағанырақ сезінеді.
Адамдар арасында жүріп неге жалғыздық сезімі пайда болады?
Жалғыздық — Сізде бар байланыстар мен Сізге қажет байланыстардың арасындағы алшақтық. Күн сайын әріптестер мен туыстарды көріп, бірақ Сізді шын тыңдайтын бірде-бір әңгімесіз жүруге болады.
Жалғыздық: күш жоқ болса, қалай еңсеруге болады?
Өте кішкентай қадамдардан бастаңыз: күніне бір хабарлама, аптасына бір қоңырау, бір адамдарды көретін бір тұрақты орын. Мұнда ауқымнан гөрі жүйелілік маңыздырақ.
Жалғыздық сезімі өтпесе не істеу керек?
Егер жалғыздық апталап созылса, ұйқыға, жұмысқа кедергі келтірсе немесе мұң мен үмітсіздікпен қатар жүрсе, дәрігермен немесе психологпен сөйлескен жөн. Бұл әлсіздік емес, кез келген маманға барғандай өзіңізге қамқорлық.
Мұны да оқыңыз
Дереккөздер
- Stijovic A. et al. — Homeostatic Regulation of Energetic Arousal During Acute Social Isolation (Psychological Science, 2023)
- Health Policy Watch — Loneliness, Social Isolation Linked To 871,000 Annual Deaths, WHO Finds (ДДСҰ әлеуметтік байланыстар жөніндегі комиссиясы, 2025)
- CDC, MMWR — Loneliness, Lack of Social and Emotional Support, and Mental Health Issues (2024)